Bước sang Quý 1 năm 2025, bức tranh kinh tế vĩ mô Việt Nam ghi nhận sự thay đổi đáng chú ý về chi phí đầu vào. Dữ liệu mới nhất từ Tổng cục Thống kê cho thấy chỉ số giá nguyên, nhiên, vật liệu dùng cho sản xuất đang trong xu hướng tăng mạnh so với các quý cuối năm 2024. Sự gia tăng này không chỉ phản ánh đà phục hồi sản xuất mà còn đặt ra bài toán về quản trị chi phí cho các doanh nghiệp.
Diễn biến chung: Đà tăng tốc mạnh mẽ đầu năm 2025
Theo số liệu vừa được công bố, chỉ số giá nguyên vật liệu dùng cho sản xuất chung trong Q1/2025 đã ghi nhận mức tăng vọt 2,76 điểm so với quý liền trước (QoQ). Đây là bước nhảy vọt rất lớn nếu đặt lên bàn cân so sánh với diễn biến của các quý trước đó. Cụ thể, trong Q4/2024, chỉ số này chỉ tăng nhẹ 0,74 điểm, và ở Q3/2024 mức tăng chỉ vỏn vẹn 0,42 điểm.
Sự bứt phá trong quý đầu tiên của năm 2025 cho thấy nhu cầu thu mua nguyên vật liệu đang tăng cao để phục vụ các đơn hàng mới, đồng thời cũng chịu tác động từ sự biến động giá cả hàng hóa cơ bản. Độc giả quan tâm tới chuỗi dữ liệu lịch sử và các yếu tố cấu thành có thể xem số liệu chi tiết về chỉ số giá nguyên vật liệu dùng cho sản xuất để có cái nhìn toàn cảnh hơn.
Phân hóa theo ngành: Công nghiệp chế biến chế tạo dẫn dắt
Đi sâu vào cơ cấu sử dụng, nhóm ngành công nghiệp chế biến, chế tạo đang là động lực chính kéo chỉ số chung đi lên. Chỉ số giá nguyên vật liệu sử dụng cho sản xuất công nghiệp chế biến chế tạo trong Q1/2025 đạt mức tăng 2,92 điểm, cao gấp 4 lần so với mức tăng 0,71 điểm của quý trước. Sự gia tăng mạnh mẽ ở khu vực này cho thấy các nhà máy đang phải đối mặt với áp lực tăng giá từ chuỗi cung ứng khi đẩy mạnh công suất.
Đáng chú ý, khu vực nông, lâm nghiệp và thủy sản cũng ghi nhận sự đảo chiều ngoạn mục. Sau khi chỉ số giá vật liệu đầu vào sử dụng cho mảng này giảm nhẹ âm 0,01 điểm trong Q4/2024, bước sang Q1/2025, chỉ số đã bật tăng trở lại ở mức 1,17 điểm.
Trái ngược với xu hướng tăng nóng trên, lĩnh vực xây dựng lại chứng kiến sự hạ nhiệt về đà tăng chi phí đầu vào. Cụ thể, chỉ số giá nguyên vật liệu sử dụng cho xây dựng trong Q1/2025 tăng 0,71 điểm (QoQ), giảm tốc đáng kể so với mức tăng "nóng" 1,96 điểm ghi nhận vào quý cuối năm ngoái. Điều này phần nào phản ánh tính chu kỳ của hoạt động thi công xây lắp thường chững lại trong dịp đầu năm.
Cú hích từ các nhóm sản phẩm đầu vào
Phân tích ở góc độ sản phẩm cung ứng, sức ép tăng giá thể hiện rất rõ ở nhóm các sản phẩm công nghiệp chế biến chế tạo (dùng làm nguyên liệu) với mức tăng lên tới 2,94 điểm trong Q1/2025, vượt xa con số 0,53 điểm của Q4/2024.
Bên cạnh đó, nhóm sản phẩm nông, lâm nghiệp và thủy sản (nguyên liệu đầu vào) cũng đóng góp lớn vào đà tăng chung khi chỉ số giá nhảy vọt 2,66 điểm (quý trước tăng 1,81 điểm). Các nhóm chi phí thiết yếu khác như điện, khí đốt, hơi nước duy trì đà tăng 1,20 điểm; nước tự nhiên khai thác tăng 1,81 điểm.
Những diễn biến từ dữ liệu cho thấy áp lực lạm phát chi phí đẩy đang có dấu hiệu rõ nét trong đầu năm 2025. Để duy trì biên lợi nhuận, các doanh nghiệp sẽ cần linh hoạt hơn trong chiến lược giá bán hoặc tối ưu hóa hiệu quả hoạt động. Nhà đầu tư và các chuyên gia phân tích có thể tham khảo thêm diễn biến lịch sử của chỉ số giá nguyên vật liệu sản xuất trên hệ thống Titfin để cập nhật thông tin và xây dựng các mô hình dự báo chi phí sát thực tế.
